|
دنیای مجازی فناوری اطلاعات +جهان=جهان بی میهن درباره وبلاگ آخرین مطالب
آرشیو وبلاگ
عضویت درخبر نامه
سه شنبه 28 فروردین ماه سال 1386 :: 07:19 AM :: نویسنده : محمدرضا گرامی
اهمیت تولید زمانی که صنعت رو به رشد نهاد و انقلاب صنعتی در غرب قوام گرفت و کل جامعه غربی را متحول ساخت، مرکز ثقل تولید مادیات و ثروت از بازرگانی و تجارت به صنعت و تولید کالا منتقل شد، بطوریکه حتی خرید و فروش و بازاریابی به بخشی از فعالیت سازمانهای بزرگ تولیدی تبدیل شد. در جهان صنعتی امروز، به تولید به عنوان یک سلاح رقابتی نگریسته میشود و سازمانهای تولیدی در محیطی قرار گرفتهاند که از ویژگیهای آن میتوان به افزایش فشارهای رقابتی، تنوع در محصولات، تغییر در انتظارات اجتماعی و افزایش سطح توقع مشتریان اشاره کرد. اهمیت تولید در اقتصاد چیزی نیست که نیاز به توضیح داشته باشد. در سالهای اخیر به قدری این موضوع از سوی متولیان امر تولید تکرار شده است که هر کس به شخصه میتواند درباب فواید آن برای استقلال کشور، جلوگیری از خروج ارز و مهمتر از همه اشتغالزایی، نطق کوتاهی بکند. نسل جدیدی از تولید تولید را پروسه تبدیل مواد خام اولیه به مواد نهایی (محصول) میدانیم که در طی این فرآیند ارزش محصول اولیه بیشتر شده و عملا به گفته کارشناسان، «ارزش افزوده» ایجاد میگردد. این تعریف از پروسه تولید از گذشتههای دور تا به امروز کمترین تغییرات را داشته است. البته تغییرات به وجود آمده با گذشت زمان خود را در قالب تعریف ما از مواد جلوه کرده است. تولید از عصر آهن و شاید پیش از آن وجود داشته و تا به امروز ادامه داشته ولی زمینه تولیدی از آن زمان تا بحال متفاوت بوده است. این تفاوت در زمینههای تولیدی به تغییر در نحوه تفکر جوامع بر میگردد. برای مثال اگر در زمانهای گذشته زور و بازو و قدرتبدنی بود که حرف اول را میزد، بعدها این قدرت به زمین و ثروت رسید و امروز این اندیشه و تفکر است که بر معاملات جهانی تاثیرگذار است. اگر در گذشته پروسه تولید به مدد زور و توان بازو انجام میگرفت امروزه همان تولید به مدد ماشین آلات و ادوات ساخته نه دست بلکه ذهن و دانش بشر است که انجام میگردد. البته نمیگوییم مواد اولیه امروز فقط دانش است ولی باید بدانیم که امروزه دانش هم جزو مواد اولیه محسوب میگردد. منابع تولیدی مورد نظر دیگر تنها شامل سرمایه، زمین، ماشین آلات و تجهیزات نمیشوند، بلکه بنای تولید نسل آینده بر تاکید و توجه به اطلاعات، مدیریت دانش و توجه ویژه به مسئله آموزش افراد خواهد بود. و به همین دلیل است که امروز از جنبش نرمافزاری و تولید دانش سخن به میان میآید و باید گفت که بسیار خوشحالیم که مدیران درجه اول مملکت بر اهمیت دانش و اطلاعات در هزاره جدید معتقدند. چه چیزی و چگونه تولید کنیم؟ اگر در گذشته تولید فقط در کارخانههای داخلی انجام میشد این امروزه روند تولید جهانی است و بخش اعظم تولید کشورهای پیشرفته صنعتی در خارج خاک این کشورها انجام میگیرد. برای مثال میتوان کشور کره جنوبی را نام برد که با وجود اتکای گذشته خود به تولید داخلی، دیگر همه چیز را در داخل کشور تولید نمیکند و همچنین میتوان گفت تولیدات ژاپن نیز اینک تا حد زیادی بیرون از این کشور انجام میگیرد. در اروپا کشور سوییس نماد کاملی از چنین کشورهایی است. به عنوان مثال 98 درصد از توان تولیدی شرکت نستله در بیرون از سویس قرار گرفته است. هلند هم بیشتر فرآوردههای خود را بیرون از کشور تولید میکند. پیشرفت این گرایش جهانی در بخشهای عمده تولید ناخالص داخلی یعنی خدمات با ارزش افزودهی بالا، ایدههای تولید، طراحی، مشاوره و ارایه خدمات ملی بازتاب یافته است. هرچند موضوع ساخت و تولید صنعتی هم چنان به حساب میآید اما از اهمیت آن در مقایسه با گذشته کاسته شده است. صادرات خدمات به عنوان بخشی از سرمایهگذاری مستقیم خارجی، در اقتصادهای کاملاً صنعتی شده رشد به سزایی داشته است. بنابر گزارش سال 94 بانک جهانی با عنوان آزادسازی مبادلات در بخش خدمات بینالمللی، تقریباً تمام اقتصادهای آزاد که عهدهدار صادرات عمده سرمایههای خدماتی هستند، جهتگیری سرمایهگذاری مستقیم خارجی خود را به سوی بخش خدمات تنظیم کردهاند. از این رو از اهمیت تولید صنعتی برای این کشورها هم چنان کاسته خواهد شد. این به مفهوم آن است که بسیاری از ملتها حتی بدون برخورداری از امکانات عمده در تولید صنعتی، میتوانند پیشرفت کنند. البته عکس آن نیز صادق است. به گفته کارشناسان اقتصادی هرچند چین ذاتاً و به فوریت نمیداند که طراحی تولید چه فرآوردهای را باید برای بازارهای جهانی انجام دهد، اما در سرمایهگذاری مشترک با شرکتهای خارجی موفق عمل کرده است. چین محل مورد توجه برای تولید کالاهای صنعتی است اما این فرآوردههای چینی با طراحی، بازاریابی و تامین اعتبار بنگاههای اقتصادی خارجی پیشرفته، ساخته میشوند. لذا هم اکنون چین نمیتواند آینده اقتصادی خود را طراحی نماید. تعدادی از کارشناسان اقتصادی نیز معتقدند در این بازار جهانی، سرمایهگذاری بر منابع انسانی میتواند، جایگزینی برای رهایی از نگرانیهای ناشی از هوسهای گذرای بازار کالاها و مصونیت در برابر تهدید دایمی مازاد تولید در بازارها باشد. اگر در دهه 30 در کتابهای درسی متعارف رشته روابط بینالملل، قدرتهای بزرگ را برپایه مؤلفههایی چون برخورداری ازمنابع طبیعی پایه: نفت، سنگ آهن، بوکسیت، مس، تنگستن، و منگنز ردهبندی میکردند و باور تحلیلگران این بود که کشور برخوردار از بیشترین ذخایر مواد خام و کالاهای استخراج شده از زمین، قدرت مسلط خواهد بود، هم اینک اغلب کشورهای پیشرفته جهان، کمتر از موهبت منابع طبیعی برخوردار هستند. مثلا ژاپن صنعت زغال سنگ خود را تعطیل کرد و اساسا سنگ آهن، بوکسیت یا نفت ندارد و به جز برنج بیشتر مواد غذایی خود را وارد میکند. اما ژاپن از سرمایههای انسانی فراوان برخوردار است و همین باعث تفاوت آن با دیگر کشورها میشود. همین دلایل برای ایالات متحده نیز موثر و قابل توجه هستند. البته این موضوع را هم نباید فراموش کرد که تمام کشورها اگر بخواهند هم توان تولید همه چیز را در داخل کشور ندارند، پس در این مورد بهترین اقدام، پیدا کردن بهترین موارد برای تولید است که توان رقابت در بازارهای جهانی را هم داشته باشد. نگاهی به ایران از گذشتههای دور این احساس که ایرانی میتواند به یک قدرت منطقهای و جهانی تبدیل شود در ایرانیان وجود داشته بخصوص بعد از پیروزی انقلاب اسلامی این حس در وجود تک تک ما بوده است. اما اینکه این احساس در چه مدتی در قالب فعالیتهای عینی، عملیاتی و اجرایی شود مهم است. البته اینکه روند اجرایی شدن این احساس طی چه مراحلی و با چه روندی طی شود هم از نکات دیگری است که مهم است. باید قبول کنیم که کشور ایران جزو غنیترین کشورهای جهان از لحاظ منابع طبیعی محسوب شده و همچنین دارای بیشترین قشر جوان و تحصیلکرده در منطقه است. امروزه در کشور ما تولید در ابتدای راه خود قرار دارد. امروز، ما میدانیم که با سند چشمانداز 20 ساله باید در ظرف بیست سال آینده ایرانمان را به بالاترین رتبه علمی و اقتصادی در منطقه برسانیم. برای رسیدن به موفقیت ترسیم شده در سند چشمانداز و دستیابی به تمدن بزرگ ایران اسلامی، به نگاه عمیقتر و دقیقتری نیاز داریم که اولا بدانیم به کجا میرویم و ثانیا اینکه چه چیزی را میخواهیم بدست بیاوریم. اگر قرار است که تولید کنیم باید بدانیم که چه چیزی را باید تولید کنیم و از کدامیک از روشهای تولیدی موجود بهره ببریم. و یا اینکه به طور کلی کدامیک از مراحل تولید را در کشور ایجاد کنیم و کدامیک را در خارج از مرزها انجام دهیم. با کنار گذاشتن تفکرات قدیمی باور کنیم که در عصر انقلاب فناوری اطلاعات قرار داریم و بدون حساسیتهای صنفی بررسی کنیم که برای رسیدن کشور به رشد اقتصادی مطلوب چه روشی کارآمدتر و کدام نحوه تولید بهتر و جوابگوست. سه شنبه 28 فروردین ماه سال 1386 :: 07:08 AM :: نویسنده : محمدرضا گرامی
یاشار بهمند- حیاتنو اشاره: شهر الکترونیک یکی از خاستگاههای مدیران شهری و شهروندان در عرضه کردن و مورد استفاده قرار دادن خدمات شهری است و با ورود فناوریهای نوین مجبور به تسلیم در مقابل پدیدههای حاصل تغییرات فناوریهای جدید هستیم. اشاره کردیم که مجبوریم شهر الکترونیک را به عنوان یک نیاز و ضرورت هزاره سوم بپذیریم و سعی در اجرایی نمودن آن در کشورمان نماییم. البته مدتی است در کشور ما نیز به این مهم توجه شده. در این نوشتار نگاهی کوتاه داریم به پروژههای اجرا شده و در دست اجرای شهرهای الکترونیک در ایران. شهرهای الکترونیک در ایران وجود یک شهر نمونه الکترونیکی و اینترنتی در هر کشوری میتواند زمینه حضور تدریجی، منطقی، علمی و اقتصادی این پدیده ارزشمند که در حال حاضر معیار سنجش توان علمی و قدرت کشورها برای استفاده و تولید دانش میباشد را فراهم کند. نتایج کارشناسی در جهان نشان میدهد، که توسعه پراکنده در این زمینه موفق نبوده و از کیفیت مناسب برخوردار نخواهد بود. به همین دلیل کشورهایی مانند هند، مالزی، امارات متحده عربی، انگلستان، کانادا و بسیاری از کشورهای دیگر دنیا چنین شهرهایی را ایجاد یا در حال تجهیز دارند. در جمهوری اسلامی ایرانی نیز توسعه فناوری اطلاعات به منظور شناسایی، انتقال، جذب، بومیسازی و همگامی و همراستائی با جهان دانش مورد توجه مردم و مسئولین قرار گرفته است. بعد از تغییر نام وزارت پست و تلگراف و تلفن به وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات و تهیه سند راهبردی ارتباطات و فناوری اطلاعات ملی (طرح تکفا) و بخشنامههایی که از طریق سازمان مدیریت و برنامهریزی تهیه و به دستگاههای دولتی ابلاغ شد از یک سو و تلاشهای وسیع بخش خصوصی در این زمینه از سوئی دیگر باعث حرکت جامعه به سوی استفاده از فناوری اطلاعات شد. در این زمینه اجرای پروژههای ملی تجارت الکترونیک، بانکداری الکترونیک، تهیه و اجرای قوانین و موازین حقوقی مرتبط با آن میتواند بستر مناسبی را برای توسعه اقتصاد نوین و ایجاد فرهنگ مناسب ایجاد نماید و فاصله فاحش دیجیتالی ایران را با کشورهای توسعه یافته در این بخش کاهش دهد. آموزش الکترونیکی این توان را خواهد داشت که زمینههای لازم را جهت توسعه کمی و کیفی آموزشهای عمومی و تخصصی ایجاد نماید و فرصت مناسبی را برای استفاده از تجربیات جهانی در کشور برای همه آحاد مردم بدون محدودیت زمانی در همه اوقات شبانهروز و ایام هفته فراهم نماید. در موارد فوق نقش وزارت اقتصاد و دارائی، وزارت بازرگانی، وزارت آموزش و پرورش و وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در تطبیق مسئولیتها و وظایف سنتی به وظایف و مسئولیتهای جدید، و نقش وزارت پست و تلگراف و تلفن (سابق) نسبت به ایجاد پی و بستر ارتباطی مناسب و پرسرعت شبکههای داخلی و اتصال به شبکههای جهانی اینترنت و تهیه نرمافزارهای لازم، همراه با خدمات رایگان و ارزان قیمت قابل رقابت با جهان از طریق سازمانهایی مانند شهرداریها که ارتباط بسیار نزدیکی با تمام اقشار مردم دارند، بسیار مهم میباشد. سایر وزارتخانهها و نیز شرکتهای کوچک و بزرگ دولتی و خصوصی میتوانند در راستای وظایف و اهداف انتفاعی و غیرانتفاعی خود در توسعه فعالیتهای مرتبط با فناوری اطلاعات تشریک مساعی نمایند. پیآمد چنین هماهنگی و یکپارچگی در بدیهیترین حالت، ایجاد یک دولت الکترونیکی خواهد بود که وزارت کشور با استفاده از آن میتواند در سطح کلان، مدیریت دقیقتری را بر روند امور کشور از نظر اجرائی و امنیتی اعمال نماید و در مقیاس کوچکتر از طریق شهرداریهای الکترونیکی خدمات بهتری را به شهروندان عرضه کند و رضایت خاطر آنان را جلب نماید. هر کشور متناسب با موقعیتهای اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی خود اهداف خاصی را در رابطه با ایجاد شهرهای الکترونیک دارد. در کشور جمهوری اسلامی ایران نیز به منظور شناسایی، انتقال، جذب، بومیسازی توسعه همزمان با جهان اطلاعات و تقویت زمینههای مختلف استفاده از این فناوری، به خصوص در تجارت الکترونیک، خدمات آموزش، پژوهشی، اطلاعرسانی عمومی و مدیریت نیاز به برنامهریزی و اجرای دقیق و سریع میباشد. از آنجا که اجرای اهداف فوق با توجه به محدودیتهای موجود کشورمان در کوتاهمدت مقدور نیست، این پروژه در شهرهای محدودی انجام پذیرفت که در آینده بتوان نتایج حاصل را به شهرهای بزرگتر تعمیم داد. شاید در سال 1379 که برای اولین بار بحث شهرهای الکترونیکی مطرح و متعاقب آن همایش جهانی شهرهای الکترونیکی و اینترنتی با حضور بیش از 1500 نفر از مسئولین و متخصصین ارشد کشور در حوزههای مختلف برگزار شد موضوع برای کشورمان خندهدار و باور نکردنی بود و یا حداقل باور نداشتیم که فقط 5 سال بعد باید راهکار برون رفت از چالشهای شهر بزرگی مانند تهران را در ایجاد شهر الکترونیک جستجو کنیم. باید باور کنیم که کمکم فرهنگ شهرهای الکترونیکی و اینترنتی در دنیا و متعاقب آن ایران در حال گسترش است و کمکم باور مسئولین در درک نیاز حرکت به سمت و سوی شهرهای الکترونیکی در حال شکلگیری است. البته جالب است بدانید در زمانی که در ایران صحبت از شهر الکترونیک میشد هنوز هیچ حرفی از شهر الکترونیکی دبی به میان نیامده بود ولی امروز شهرهای الکترونیک ایران در چه وضعیتی قرار دارند و شهر الکترونیک دوبی در چه وضعیتی؟ اما به قول ضرب المثل «ماهی را هروقت از آب بگیرید تازه است» اقدام همین امروز ما با بکار بردن کمی همیت و غیرت میتواند این عقبماندگی را جبران کند ولی اگر... بگذریم مجددا به سابقه و تاریخچه این شهرها برمیگردیم، دیده میشود که بحث شهرهای الکترونیکی با پروژه شهر الکترونیک کیش و متعاقب آن مشهد آغاز شد و پس از آن، شهرهای الکترونیک همدان، ایلام، شیراز، قشم و تهران مطرح شد. در این مقاله نگاهی داریم به پروژههای شهرهای الکترونیکی کیش و مشهد به عنوان صفشکنان و در آینده در مقالههای دیگری به سراغ شهرهای دیگر و مهمتر از همه تهران خواهیم رفت و به طور حتم در دیگر مقالاتی نمونههایی از شهرهای الکترونیک مطرح و موفق جهانی را معرفی خواهیم کرد. شهر الکترونیکی کیش در سال 79 و در پی پیشنهاد رییس وقت منطقه آزاد کیش مبنی بر فعالیت در زمینه فناوری، پروژهای در قالب قرارداد میان دانشگاه علم و صنعت ایران و سازمان مناطق آزاد کیش منعقد شد و بر اساس آن قرار شد دانشگاه بهعنوان مجری و طراح شهر الکترونیکی، مطالعات را آغاز کند. شنیدهها حاکی از آن است این تصمیم با توجه به این گرفته شد که اجرای موارد مرتبط با یک شهر الکترونیکی در جزیره کیش امکانپذیر بود، و عملا این جزیره به عنوان اولین شهر الکترونیک کشور انتحاب شد. به گفته مسؤولان اجرای این طرح، طی 14 ماه اجرای قرارداد اشاره شده، آموزش عمومی و فرهنگسازی برای تمامی گروههای مردم در دستور کار قرار گرفت و در همین راستا همایشی نیز با همین عنوان با حضور بیش از یک هزار و 500 کارشناس در کیش برگزار شد. از سوی دیگر بعد از مذاکرات بهعمل آمده با کشورهای مختلف، قرار شد یک شرکت کانادایی ظرف مدت شش ماه طراحی شهر الکترونیکی کیش را بهصورت رایگان انجام دهد و در عوض از این پروژه برای تبلیغ در کشورهای دیگر استفاده کند. وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات نیز حاضر شده بود با سرمایهگذاری 50 میلیارد ریالی دو حلقه فیبرنوری در کیش نصب کرده و سختافزارهای مورد نیاز ایجاد یک شهر الکترونیکی را تامین کند. هدف نهایی شهر الکترونیک کیش، شناسایی و تقویت نیروی انسانی، فضای فرهنگی، آموزشی، تجاری، هماهنگی در جامعنگری، استفاده مناسب از امکانات فنی، توانمندیهای علمی و تخصصی داخلی و بهرهگیری از تجربیات مفید بینالمللی در زمینه فناوری اطلاعات، برای فراهم کردن بستر مناسب برای تجهیز یک شهر الکترونیکی و اینترنتی نمونه تعمیم آن به کل کشور بود. ویژگی پروژه ملی شهر الکترونیک کیش نسبت به سایر شهرهای الکترونیکی و اینترنتی موجود جهان که صرفا اهداف اقتصادی را دنبال میکنند، جامع بودن آن است. یعنی در نظر گفته شد در این پروژه فرهنگ الکترونیکی و اینترنتی در کلیه امور اداری، اقتصادی، آموزشی، فرهنگی، بهداشتی امنیتی و سایر امور زندگی روزمره شهروندان شهر الکترونیک کیش به کار گرفته میشود و فضای فرهنگی مناسب با نیاز نسل جدید و در نهایت حکومت الکترونیکی را به ارمغان آورد. پروژه به صورتی بود که شهروندان شهر الکترونیک کیش در آینده فرصت مناسبی خواهند داشت که نه تنها در رقابتهای اقتصادی جهان شرکت نمایند و از امکانات اقتصادی آن بهتر بهره را ببرند، بلکه در جهت حفظ فرهنگ اسلام و ایران و اشاعه آن نیز ابزار لازم را در اختیار داشته باشند و در درازمدت، با ایجاد مشاغل اینترنتی جدید و تجربه به دست آمده از آن، زمینه فرهنگسازی، پرورش نیروهای انسانی ماهر و متخصص که در طراحی، نصب و راهاندازی توانمند باشند. این متخصصان پس از اجرای این پروژه توانمند خواهند بود نتایج حاصل را به کل کشور و حتی خارج از کشور تعمیم دهند که این کار سود سرشار اقتصادی خواهد داشت. از طرفی تجربه حاصل خواهد توانست کمک مؤثری به هماهنگی سازمانها، تولید نرمافزارهای بومی و صرفهجوییهای کلان کشور شود. این پروژه نیز مانند بسیاری دیگر از پروژههای ملی در کشورمان، درست در زمانی که تصور میشد کارها طبق روال پیش میرود، با یک تغییر مدیریت متوقف شد. بعد از تغییر مدیریت در سازمان مناطق آزاد کیش این پروژه در سال ۸۰ به دانشگاه کیش واگذار گردید و در حال حاضر هم پروژه شهر اینترنتی کیش زیر نظر این دانشگاه است. اسفندماه سال 81 بود که با تشکیل شورای فناوری اطلاعات و ارتباطات در کیش و در پی آن ایجاد دفتر فنی نظارت و پیگیری طرحICT، یکبار دیگر تلاشها برای ایجاد چنین شهری در کیش آغاز شد. سال 82 بودجهای معادل سه میلیارد ریال برای اجرای طرحهای فناوری اطلاعات و ارتباطات در کیش منظور شد. طرحهایی نیز درباره شهر الکترونیکی پیشنهاد شد، اما از آنجایی که بودجه اختصاص یافته برای اجرای این طرحها کافی نبود، فرهنگسازی و ساختاردهی به وضعیت ICT در کیش را میتوان بهعنوان تنها اقدامات صورت گرفته در آن سال بهحساب آورد. البته گفته میشود هماینک رزرو هتلها، فروش بلیطهای مسافرتی و پرداخت قبوض در کیش به صورت الکترونیکی صورت میگیرد و مهمترین مزیت این طرح صرفهجویی در وقت و هزینه است. همچنین وب کیوسکهایی هم در سطح این جزیره نصب شده ولی کاربرد زیادی ندارد. البته با اجرای کامل طرح شهر الکترونیکی در کیش ارتباطات تجاری و اقتصادی این منطقه با سایر نقاط جهان نیز در کوتاهترین زمان و با هزینه پایین صورت میگیرد. طبق گفتهها مرحله اول این پروسه انجام شده و کار اجرایی مرحله دوم که ارتباط گسترده تمامی نهادهای دولتی با یکدیگر و ارتباط دولت با بخش خصوصی میباشد، آغاز شده است. شهر الکترونیکی مشهد سال 80 بود که مسؤولان مشهد بعد از سفر به کشور «کره» و بازدید از شهر الکترونیکی «سئول» تصمیم به ایجاد شهر الکترونیکی مشهد گرفتند. در این راستا در سال 81 قراردادی میان دانشگاه علم و صنعت و شهرداری مشهد منعقد شد و بر اساس آن مقرر شد تا سند راهبردی شهر الکترونیکی مشهد آماده شود. در این زمینه گفته میشود نزدیک به 800 میلیون ریال فقط برای تدوین این سند هزینه شده و طبق برنامه زمانبندی شده در اردیبهشت ماه سال 82 آماده و بهعنوان نخستین مدرک رسمی و علمی تحویل شهرداری مشهد شد. البته مشهد یکی بهترین گزینهها برای اجرای شهر الکترونیکی بود چرا که این شهر به عنوان دومین شهر بزرگ کشور میتوانست مدل مناسبی برای کلان شهر تهران باشد و در ضمن این شهر یکی از چهار نقطه اصلی توسعه وسیع فناوری اطلاعات در برنامههای دولت محسوب میشد. پتانسیلهای فراوان از جمله، وجود فرصتهای اقتصادی و سرمایهگذاری مناسب، وجود فرودگاه بینالمللی، گمرک، علاقمندی مسئولین دولتی و بخش خصوصی شهر مشهد همجواری با افغانستان و استقرار در دروازههای آسیای میانه، سابقه اجرای طرحهای مختلف به صورت پراکنده در این زمینه و وجود دانشگاههای معتبر از جمله دهها دلیل دیگر برای انتخاب این شهر به عنوان یک شهر الکترونیکی بوده است. پروژه مشهد اولین شهری بود که با محوریت شهرداری انجام میشد و با توجه با اینکه این که این نهاد بیشترین ارتباط را با مردم دارد، طرح بسیار مردم محور طراحی شد. در ضمن حضور و مسافرت سالانه 13میلیون زائر سراسر کشور به مشهد میتوانست بهترین عامل در اشاعه فرهنگ استفاده از فناوری اطلاعات و آشنا نمودن بخشی از مردم کشور با خدمات مناسب آن میتوانست باشد. تحقق برنامههای پیشبینی شده این پروژه، فضای فرهنگی لازم را به وجود میآورد تا کلیه امور اداری، اقتصادی، آموزشی، فرهنگی، بهداشتی، امنیتی و سایر امور زندگی روزمره مردم به صورت الکترونیکی اجرا شوند. اجرای شهر الکترونیک مشهد تاثیرات بسیاری را در زمینههای اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی برای شهر مشهد به دنبال خواهد داشت. در زمینه اقتصادی ایجاد زمینه برای سرمایهگذاری داخلی و خارجی و ارتباط تجاری مشهد با کشورهای همسایه و سایر نقاط جهان، در زمینه اجتماعی افزایش رضایتمندی شهروندان در دسترسی به خدمات دولتی و بخش خصوصی و امکان تشکیل گروههای اجتماعی فراوان روی خط، در زمینههای فرهنگی، زیارت روی خط و در زمینه سیاسی نیز بالابردن وجه سیاسی این شهر به عنوان یک شهر پیشرو در منطقه آسیا را میتوان مهمترین تاثیرات مشهد الکترونیک دانست. نتیجه مطالعات و تحقیقاتی که به عنوان اولین مرحله در اجرای شهر الکترونیک مشهد با محوریت شهرداری مورد نیاز است، تحت عنوان «سند راهبردی شهر الکترونیک مشهد» تنظیم شده است. در واقع این سند چشمانداز، راهبردها، سیاستها و طرحهای کلان یک شهر الکترونیکی را به گونهای تنظیم نموده است که توقع شهروندان و کارفرما در تشخیص ضرورت استقرار یک شهر الکترونیک برآورده شده و مسیر اجرایی آن مشخص باشد. سند راهبردی شهر الکترونیک مشهد وسیلهای است که میخواهد وضعیت موجود توسعه فناوری اطلاعات را بهبود بخشیده و پس از ارتقاء وضعیت موجود، زمینه تعامل اطلاعاتی بین سازمانها و شهروندان را به وجود آورده و در نهایت به یکپارچگی توسعه فناوری اطلاعات شهر مشهد کمک کند. این سند راهبردی در 500 صفحه تنظیم و تحویل شهرداری شده است. این سند در راستای اهداف سند توسعه فناوری اطلاعات و ارتباطات قرار دارد و از این جهت که زمینه اجرای عملیات شهر الکترونیکی مشهد را براساس اصول علمی جهان راهبردی میکند حائز اهمیت است. این پروژه نیز مانند بسیاری دیگر از پروژههای ملی کشورمان که با تغییر مدیریت متوقف میشوند، با تغییر مدیریت در سال 82 و به دلیل عدم اطلاعات مسؤولان جدید متوقف و تمامی تلاشهای صورت گرفته، بایکوت شد. البته حدود یک سال و نیم بعد و پس از برگزاری نخستین نمایشگاه شهر الکترونیکی مشهد بود که بار دیگر تلاش برای ایجاد این شهر آغاز شد. اما این آغاز دوباره در پروژه شهر الکترونیکی مشهد، نسبت به دیگر پروژههای ملی که با تغییر مدیریت شاهد آغاز دوباره تلاشها بودند، دارای یک ویژگی خاص بود و آن اینکه مسؤولان جدید این بار تصمیم به مطالعه جدیدی نگرفتند و قرار شد ادامه کار بر اساس همان سند راهبردی که در دوره قبل تدوین شده بود، پیگیری شود. از نتایج این شهر الکترونیکی راهاندازی سایت آن بیشتر از همه محسوس است. البته برگزاری نمایشگاه الهسیت در مشهد هم حداقل هر سال یک بار مسئولین را به یاد این پروژه میاندازد. سه شنبه 28 فروردین ماه سال 1386 :: 07:02 AM :: نویسنده : محمدرضا گرامی
همشهری آنلاین- ترجمه دکتر على ملائکه - احتمالاً شما هم ایمیلهایى با محتواى تند و غیرمحترمانه و حتى سرشار از ناسزا دریافت کردهاید، و شاید خودتان هم چنین ایمیلهایى را فرستادهاید. تامل درباره این پدیده بیانگر نوعى بىتوجهى به افرادى است که با آنها از طریق ایمیل ارتباط برقرار میکنیم؛ به این معنا که در ارتباط اینترنتى برخلاف ارتباط مستقیم و غیرمجازى نیاز به ابراز خودکار توجه و احترام به عنوان پیششرط ارتباط وجود ندارد و احتمالاً بسیارى از افرادى که ایمیلهاى تند و توهینآمیز براى افراد ناآشنا مىفرستند، غیرممکن است در یک ارتباط با یک فرد غریبه به صورت رودررو چنین سخنانى را اظهار کنند. تا حدى این تفاوت را مىتوان بر مبناى خصوصیات واضح ایمیل توضیح داد: اول آنکه: ایمیل معمولاً به طور خودانگیخته و فورى نوشته مىشود و بنابراین احتمال بسیارى وجود دارد چیزهایى با عجله در یک ایمیل نوشته شود که اگر فرد زمانى را صرف تامل میکرد، اصلا آنها را بیان نمىکرد. دوم آنکه: اینترنت تسهیلکننده نوعی ارتباط تقریباً گمنام است. بنابراین ما در زندگىهاى مجازىمان بر روى اینترنت با احتمال بیشترى ممکن است با افرادى ارتباط برقرار کنیم که هرگز ملاقاتشان نکردهایم و قرار هم نیست ملاقاتشان کنیم و آنها هم چیزى درباره ما نمىدانند. در چنین وضعیتى احتمال بیشترى وجود دارد که ما با این افراد به طریقى رفتار کنیم که گویى آنها سوژههاى کاملاً انسانى نیستند. سوم آنکه: ارتباط از طریق اینترنت همراه با فاصلهاى جغرافیایى است که بسیارى از موانع را که براى ابراز رفتار پرخاشگرانه در دنیاى واقعى و غیرمجازى وجود دارد، برطرف مىکند. دستکم به خاطر فرستادن ایمیلى توهینآمیز مشتى حواله صورت شما نمىشود، در حالى که در ارتباطى رو در رو چنین واکنشى به ناسزاگویى بسیار محتمل است. گرچه همه این عوامل مهم هستند، اما تنها بخشى از ماجرا را بیان مىکنند. امرى که به همان اندازه مهم این است که قواعدى که ما براى استفاده از ایمیل آموختهایم، بسیار سردستىتر از سایر اشکال ارتباط نوشتارى است. براى مثال بسیارى از افراد هنگام نوشتن ایمیل به قواعد نامهنویسى مانند اداى احترام آغازنامه، استفاده از حروف بزرگ، جملات کامل، عبارت تعارفآمیز انتهاى نامه و مانند آن و حتى گاهى املاى صحیح کلمات فکر نمىکنند. امتیاز این غیررسمى بودن در مرتبه اول افزایش سرعت است؛ اما این امتیاز در اغلب موارد به قیمت بىتوجهى به شخصى که ایمیل را مىخواند، تمام مىشود. قواعد استفاده از ایمیل براساس این فرض هستند که در ارتباط بیش از همه محتواى پیام است که اهمیت دارد و نه برداشتها و احساسات شخصى که پیام را دریافت مىکند. این نحوه ارتباط بسیار متفاوت از نوشتن نامه معمولی است که در آن بسیارى قواعد سبکى سنتى، که برخى از آنها هنوز هم رایجند، دقیقاً براى برقرارى ارتباطى محترمانه، گرچه کلیشهاى، با دریافتکننده نامه به کار مىروند، مثلاً عدم ابراز احترام در ابتداى یک نامه کاغذى در بسیارى اوقات علامتى از بىاحترامى شمرده مىشود. ادعاى من این نیست که افرادى که با یکدیگر ایمیل مبادله مىکنند براى همه احترامى قائل نیستند، مسلماً در بسیارى موارد این گونه است. مسئله اصلى این است که ضرورتى براى نشان دادن چنین توجه و احترامى احساس نمىشود. در بسیارى از ایمیلهاى کوتاه و سطحى که افراد روزانه براى یکدیگر مىفرستند چنین توجهى دیده نمىشود؛ و در نتیجه گرایشى به بىتوجهى به اینکه ایمیلها چه اثرى بر گیرنده دارد، هنگامى که محتواى پیام چنین توجهى را ایجاب مىکند (مثلاً هنگامى که ایمیلى توهینآمیز فرستاده مىشود) وجود دارد. به عبارت دیگر غیررسمى بودن و سرعت ارتباط از راه ایمیل در شرایطى معین ضرورت مسلم اخلاقى رفتار با افرادى را که با آنها ارتباط برقرار مىکنیم، به عنوان سوژههاى کامل انسانى بر هم مىزند. جرمى استنگروم دبیر بخش رسانه در Philosopher’s Magazine و یکى از ویراستاران کتاب «آنچه فیلسوفان به آن مىاندیشند» (انتشارات Continum ) است. سه شنبه 28 فروردین ماه سال 1386 :: 06:57 AM :: نویسنده : محمدرضا گرامی
تجارت موبایلی علی بهزادیاننژاد- آرمان دیدنده (شرکت فناوری اطلاعات و ارتباطات مهان) دنیای کامپیوتر و ارتباطات مقدمه: به طور خلاصه و ساده تجارت موبایلی (mBusiness) ارائه خدمات و محصولات با استفاده از بسترهای ارتباطات موبایلی (شبکههای موبایل) است. در این تعریف ساده نکات مهمی وجود دارد که در این مطلب سعی میکنیم کلیه وجوه این تعریف را بررسی کنیم. اجزای مختلف این تعریف عبارتند از خدمات و محصولات، شرکتهای ارایهدهنده خدمات و محصولات، مشتریان که از خدمات و محصولات استفاده میکنند، بانکها یا مؤسسات مالی و اعتباری که عملیات نقل و انتقال مالی خرید را انجام میدهند و شبکههای ارتباطی موبایلی و فناوریهای موجود در این شبکهها که تمام این فرایند با کمک آنها انجام میشود. با یک مثال بهتر میتوان موضوع را درک کرد. فرض کنید سازمان تربیتبدنی تصمیم دارد با سازوکاری بلیت بازیهای فوتبال را عرضه کند که کلیه افراد بتوانند به صورت عادلانه بلیت بازی را تهیه کنند، دست دلالان کوتاه شده، سرعت عمل بالا بوده و هزینه نیروی انسانی نیز کاهش یابد. (علت استفاده از این مثال مشاهده مشکلات این سازمان در فروش بلیت شهرآورد بزرگ استقلال و پیروزی است!) در این مثال کالا، بلیت بازی و مشتری تماشاچیانی هستند که متقاضی دریافت این بلیت هستند. ارایهدهنده خدمات نیز سازمان تربیتبدنی است. در انتهای این مطلب با استفاده از مطالب مطرح شده در این نوشته راهحلی برای این مسأله با استفاده از مفاهیم تجارت موبایلی ارایه خواهیم کرد. خدمات و محصولات طیف وسیعی از خدمات و محصولات وجود دارند که میتوان آنها را با استفاده از بسترهای ارتباطی به مخاطب ارائه و عرضه کرد. این خدمات و محصولات را در چند دسته زیر تقسیم میکنیم: - خدماتی که به طور مستقیم قابل ارائه هستند (Direct-Provided Services): تعداد زیادی از خدمات که ما آنها را به عنوان خدمات ارزش افزوده میشناسیم به صورت مستقیم قابل ارائه به مشتریان هستند. غالب این خدمات خدمات متنی هستند. برای مثال سیستم اطلاعرسانی قیمت ارز، سکه، طلا، سیمکارت و ... برای تجار و بازرگانان با استفاده از پیام کوتاه یا sms و ... - خدمات و کالاهایی که نیاز به واسطه دارند (Indirect-Provided Services): در این موارد غالبا درخواستی از طرف مشتری برای کالا صورت میگیرد که فروشگاه مورد نظر باید کالا را از طرق دیگر مانند پست و یا پیک موتوری برای مشتری ارسال کنند. - خدمات مبتنی بر موقعیت (Location Based Services): با توجه به ساختار شبکههای موبایل، میتوان موقعیت جغرافیایی هر گوشی موبایل روشن را با تقریب مناسبی به دست آورد. این موقعیت در مکانهای شلوغ شهری حدود 500 متر و در جاهای خلوت حداکثر چندین کیلومتر است. این قابلیت یک موقعیت عالی تجاری را برای ارائهدهندگان خدمات موبایلی فراهم میکند. برای نمونه ممکن است صاحب موبایل از اپراتور خود یا ارائهکننده خدمات اطلاعاتی درباره نزدیکترین رستوران به خود را درخواست کند. یا از اپراتور نقشه محلی را که در آن قرار دارد بخواهد یا ... . البته در آینده نزدیک گوشی¬های تلفن مجهز به دستگاه¬های GPS میگردند که در این حالت موقعیت جغرافیایی صاحب گوشی را حتی با دقت بالاتری میتوان به دست آورد. در مسأله ما - فروش بلیت بازیهای فوتبال- کالا میتواند به هر دو شکل بالا (مستقیم یا با واسطه) ارائه گردد. فرض کنید شمارهای برای پیام کوتاه از طرف سازمان تربیت بدنی اعلام شده و متقاضیان بلیت با ارسال پیام کوتاه به این شماره درخواست خود را مطرح میکنند. در این حالت سازمان تربیتبدنی میتواند بلیت را از طریق پست یا پیک موتوری برای شخص ارسال کند یا رسید آن را با استفاده از پیام کوتاه برای متقاضیان بفرستد. هر دو این راهحلها را بررسی خواهیم کرد. ارائهدهندگان کالا و خدمات با توجه به این که تقریبا هر نوع کالا و خدمات را میتوان در این نوع تجارت ارائه نمود، به سادگی میتوان ارائهدهندگان کالا و خدمات را در دستههای زیر تقسیمبندی نمود: - ارائهدهندگان خدمات: هر سازمان، مؤسسه یا شرکتی که خدماتی را ارائه میکند، میتواند - با اندکی ابتکار و خلاقیت- خدمات خود را با استفاده از فناوریهای موبایلی عرضه کنند. یکی از بزرگترین سازمانهایی که میتواند خدمات فراوانی را به گروههای بسیار زیادی از افراد ارائه دهد، دولت است. دولت موبایلی از مباحثی است که در سلسله مطالب بعدی به آن خواهیم پرداخت. - تولیدکنندگان کالا: تولیدکننده کالا نیز میتوانند با ایجاد راهکارهای مختلف به ارائه کالاهای خود بپردازند. در واقع تجارت موبایلی مکمل سایر روشهای تجارت - تجارت سنتی، تجارت الکترونیک و ... است. - شرکتهای تبلیغاتی: یکی از راههای مؤثر تبلیغات، استفاده از تبلیغات موبایلی است. این نوع تبلیغات مزایایی دارد که باعث میشود تأثیرگذاری این نوع تبلیغات - البته در صورت استفاده صحیح- بسیار بالا باشد. در مثال فروش بلیت بازی فوتبال، ارائهدهنده کالا (بلیت) یک سازمان دولتی است و این خدمت جزو خدمات دولت موبایلی تلقی میشود. مشتریان به طور کلی همه اقشار جامعه میتوانند مشتریان این قبیل خدمات و کالاها باشند. برای فهم بهتر و ارائه مثال، در یک دستهبندی ساده میتوان مشتریان این خدمات را شناسایی نمود: - تجار و بازرگانان میتوانند اطلاعات کالاهای موردنیاز خود را در هر لحظه از طریق شرکتهای ارائهدهنده خدمات ارزش افزوده دریافت کنند. آنها همچنین میتوانند از این طریق به خرید و فروش بپردازند یا میتوانند با مشتریان خود تعامل برقرار نموده و نظرات آنها را در مورد کالاها و خدمات جویا شوند و ... . - جوانان و علاقهمندان مسابقات ورزشی میتوانند آخرین اخبار مسابقات ورزشی را از طریق پیام کوتاه دریافت کنند. - مدیران میتوانند برنامهها و قرارهای خود را با استفاده از این قبیل خدمات هماهنگ کنند. - دنبالکنندگان اخبار سیاسی ... در مثال خرید بلیت بازی فوتبال، مشتریان عموم افرادی هستند که تمایل دارند با خرید بلیت، بازی را از نزدیک تماشا کنند. مؤسسات مالی و اعتباری یکی از مهمترین اجزای هر نوع تجارتی، سازوکاری است که برای پرداختهای مالی آن در نظر گرفته میشود. بحث پرداخت الکترونیک یکی از مباحث داغ در تجارت الکترونیک در ایران است و هنوز راهکار جامع و مانعی برای آن در ایران یافت نشده است. بحث پرداخت موبایلی در ایران بنا به دلایلی از جمله آماده نبودن زیرساختها و عدم فرهنگسازی مناسب هنوز مطرح نشده است. ولیکن در دنیا چندین راهکار برای پرداخت موبایلی وجود دارد که در این قسمت از مطالب به آنها مختصراً اشاره میکنیم: - پرداخت بر روی قبض: برخی از اپراتورهای شبکههای مخابراتی هزینه خدمات و مبادلات مالی را بر روی قبض مشترکین وارد نموده و در انتهای هر دوره استفاده از مشترک دریافت میکنند. همه شما ممکن است ماجرای smsهای بهزیستی را به خاطر داشته باشید! - استفاده از خدمات بانکداری موبایلی: در این حالت یک بانک یا مؤسسه مالی و اعتباری میتواند نقش واسطه بین خریدار و فروشنده را بر عهده بگیرد. با شروع تراکنش مالی، خریدار به درگاه پرداخت بانک وارد شده و خرید، مبلغ آن و فروشنده را تأیید میکند. سپس بانک مبلغ را از حساب خریدار کسر و به حساب فروشنده واریز میکند. در این روش نیازی نیست که خریدار و فروشنده در یک بانک حساب داشته باشند. البته این فرایند بسیار پیچیده است و بحث پرداخت موبایلی خود یک مقاله مستقل را طلب میکند. مشکل دیگر، محاسبه میزان برداشتی از هر نقل و انتقال توسط بانک و یا مؤسسه خواهد بود. - قرارداد بین یک فروشنده و خریدارانش: یکی از راههای متداول برای پرداخت موبایلی روشی است که در آن یک فروشنده (معمولاً فروشندگان بزرگ و فروشگاههای زنجیرهای) قرارادی با مشتریان خود امضا میکنند. در این حالت فرد دارای یک حساب مالی در فروشگاه میشود. این حساب میتواند حساب بدهکار (Debit) یا حساب اعتباری (Credit) باشد. در صورتی که نوع حساب، بدهکار باشد، مشتری باید ابتدا مبلغی را در این حساب وارد نموده و تا زمانی که این مبلغ تمام نشده است میتواند با آن خرید کند. در صورتی که حساب، اعتباری باشد مشتری تا میزان مشخصی اعتبار خرید دارد. پس از اتمام این میزان اعتبار، مشتری با پرداخت هزینه¬ها با فروشگاه تسویه حساب نموده و مجدداً اعتبار به دست میآورد. - یکی دیگر از روشهای پرداخت موبایلی روشی است که در آن پرداخت موبایلی صورت نمیگیرد! به این معنی که پس از انجام خرید، مشتری رسید خرید را بر روی موبایل خود دریافت نموده و به روشهای دیگری کالای خود را تحویل گرفته و وجه آن را می پردازد. برای مثال پس از انجام خرید، کالا از طریق پست به خریدار تحویل داده شده و مشتری هزینه آن را به مأمور پست میپردازد. حال بر میگردیم به مثال خرید بلیت خودمان. با توجه به این که هیچ کدام از روشهای بالا در ایران پیادهسازی نشده است برای این مشکل باید راه حلی ابتکاری یافت! شاید بهترین راه حل همان گزینه آخر باشد. شبکههای موبایل و توانایی آنها تجارت موبایلی بر مبنای چندین فناوری ساخته میشود که برخی از آنها به خوبی شناخته شدهاند و تعدادی از آنها برای عموم شهروندان ایرانی نا آشنا است. برای آشنا شدن با این فناوریها به جا است که با نسلهای شبکههای موبایل آشنا شویم: - نسل اول یا سیستمهای آنالوگ که فقط برای انتقال صدا از آنها استفاده میشد. - نسل دوم یا سیستمهای دیجیتال، فناوری مورد استفاده در شبکه موبایل دولتی ایران. - نسل 2.5 که یکسری خدمات بنام خدمات حامل (Bearer Services) از قبیل امکان ارسال پیام کوتاه، تعریف صندوق صوتی و ... را در اختیار کاربر قرار میدهد. - نسل 2.75 که علاوه بر انتقال صدا و خدمات توانایی انتقال داده با استفاده از فناوری GPRS را دارد. شبکه ایرانسل از این نسل است. - نسل 3 که فناوریهایی را پشتیبانی میکند که در نسلهای قبلی نیست. از جمله آنها میتوان به تماسهای ویدیویی، بارگذاری فایلهای ویدیویی، انتقال اطلاعات با سرعت بالا، خدمات مبتنی بر موقعیت و ... اشاره کرد. برای استفاده از خدمات تجارت موبایلی باید از گوشیهایی استفاده نمود که از WAP پشتیبانی نموده و همچنین دارای مرورگر WAP برای گشتن در اینترنت نیز باشند. در کنار این موارد پیام کوتاه (sms) و پیام چندرسانهای (mms) نیز بسیار کمک میکنند. برای استفاده از همه توانایهای تجارت موبایلی باید از شبکههای نسل 3 استفاده نمود. ولی نسل 2.75 نیز پاسخگوی تعداد زیادی از نیازها است. متأسفانه نسل 2 که در شبکه موبایل دولتی ایران از آن استفاده میشود تقریباً هیچ یک از نیازهای تجارت موبایلی را بر آورده نمیکند و تنها قابلیتی که دارد همان پیام کوتاه یا sms است. بنابراین هر راهحلی که برای تجارت موبایلی در ایران پیشنهاد میشود کاملاً مبتنی بر پیام کوتاه یا sms است. راهحل مشکل فروش بلیت! با توجه به نکاتی که در آخرین بند این نوشته به آن اشاره شد برای حل مشکل بلیت در حال حاضر فقط میتوانیم از پیام کوتاه استفاده کنیم. راهحل پیشنهادی ما به شرح زیر است: سازمان تربیتبدنی مدتی قبل از آغاز بازی - دو یا سه هفته کافی است- شماره پیام کوتاه خود را به اطلاع عموم رسانده و از آنها میخواهد که نام و نام خانوادگی و تعداد بلیت درخواستی خود را با استفاده از پیام کوتاه به این شماره ارسال کنند. سپس با پردازش خودکار پیامهای ارسالی، پیام کوتاهی را که شامل یک کد رمز اختصاصی، تاریخ و نحوه دریافت بلیت است، به افراد ارسال میکند. افراد در تاریخ مشخص شده در این پیام کوتاه، به آدرس مورد نظر رفته و بلیت خود را با ارائه کد اختصاصی و کارت شناسایی و پرداخت هزینه بلیت دریافت میکنند، به همین سادگی! سه شنبه 28 فروردین ماه سال 1386 :: 06:52 AM :: نویسنده : محمدرضا گرامی
از: ایسنا آگاهی نسبت به امنیت رایانه و افزایش شناخت نسبت به تهدیدات موجود اینترنتی مانند به روزرسانی نرمافزار امری ضروری است تا احتمال هدف قرار گرفتن توسط دزدان آنلاین را به حداقل رسانده شود همچنان که اکنون بسیاری از بانکها و موسسات مالی نسبت به آموزش مشتریان خود اقدام کردهاند. دزدی اطلاعات شخصی اینترنتی یکی از جرایمی است که امروزه در کشورها بویژه در آمریکا با رشد سریعی مواجه است به طوری که آن را جزء پنج نوع کلاهبرداری طبقهبندی کردهاند که بسیار گزارش شده است. آمارها نشان میدهد با وجود افزایش آگاهی افراد و موسسات مالی نسبت به دزدی اطلاعات شخصی، هیچ نشانی از کاهش آن وجود ندارد و سال گذشته زیانهای ناشی از دزدی اطلاعات شخصی که 40 درصد از شکایتهای کلاهبرداری را شامل میشود، به حدود 300 میلیون دلار رسید. بر اساس این گزارش فرد کلاهبردار به اطلاعات بیشتری نسبت به آنچه که در کارت اعتباری وجود دارد، نیازمند است و این اطلاعات مورد نیاز توسط افراد به هنگام گشت و گذارهای توام با بیاحتیاطی در اینترنت و استفاده از رایانههایی که امنیت آنها با آلوده شدن توسط ویروسها از بین رفته، فراهم میشود. یکی از دلایل دزدی آنلاین اطلاعات شخصی مورد حملهی فیشینگ قرار گرفتن است، یعنی شکلی از دزدی اطلاعات شخصی که استراتژی مجرمانه در آن به کار بسته میشود و کارشناسان امنیتی حرفهیی آن را مهندسی اجتماعی مینامند و بر ارسال ایمیلهای فریبنده و کشاندن افراد به سایتهای جعلی برای دزدی اطلاعاتی نظیر شمارهی حساب بانک یا اطلاعات کارت اعتباری مبتنی است؛ این دزدان آنلاین از تروجانها برای به دست آوردن نام کاربری و رمز عبور به منظور دستیابی به اطلاعات مالی افراد استفاده میکنند. کارشناسان امنیتی در حالی که بسیاری به نرمافزارهای آنتیاسپم و آنتیویروس اعتماد زیادی دارند، کارشناسان امنیتی بر این باورند که برنامههای امنیتی در برابر دزدان اطلاعات شخصی چندان ضد نفوذ نیستند و این نرم افزارها بیشتر برای رفع اکثر حملات فیشینگ و تهدیدات تروجانها به کار میروند و در صورت همراه شدن با آگاهی کاربر از تاکتیکهای مهندسی اجتماعی پیشرفته، موثر واقع خواهند شد. بنا بر اعلام ضمیمهی ایمیل، معمولترین راه انتقال برنامههای اسب تروجان است که باید احتیاط دو گانهای را در مورد آن به عمل آورد، به این معنی که توجه داشت که تنها با دیدن نام فرستنده نمیتوان از بی خطر بودن ایمیل و گشودن آن اطمینان حاصل کرد؛ ورمهای شبکه نیز از انواع خطرناک ویروسها هستند که بدون نیاز به دخالت صاحب رایانه منتشر میشوند و انواع پیشرفتهی آنها با دسترسی به آدرسهای ایمیل خود، بدون آگاهی صاحب ایمیل به ارسال ایمیلهای آلوده اقدام میکنند و از این رو هرگز نباید ایمیلی را که انتظار دریافتش را نداریم، باز کرد و برای اطمینان باید با فرستندهی آن تماس گرفت. کارشناسان امنیتی عقیده دارند حتی اگر با اطلاع قبلی، ضمیمهی ایمیلی دریافت میشود، باز هم خالی از خطر نخواهد بود، زیرا ممکن است فرستنده، فایل آلودهای را ناخواسته ارسال کند، این امر به عهدهی نرمافزارهای امنیتی و آنتیویروسها خواهد بود تا تشخیص دهند ضمیمه قابل گشودن است یا نه؛ فایلهای ضمیمه اغلب حاوی اسناد و گرافیکهایی هستند که در صورت وجود کدهای مخرب پنهان شده در آنها، کلیک بر روی آنها موجب فعال شدنشان خواهد شد. پیامهای مذکور در ظاهر ممکن است حاوی مطالب مفرح یا کمک خواهی باشند که فرد را به ارسال و اشتراک پیام با دوستان خود دعوت میکند اما در کنار به کار بستن احتیاط فوقالعاده در مورد ضمیمهها، حفاظت چند لایه رایانه ضروری است و از این رو نباید تنها نرمافزارهای آنتی ویروس را به کار برد بلکه باید از رایانه در برابر اسپمها و spywareها حفاظت و حداقل از محصولی استفاده کرد که حفاظت پیشرفتهی ایمیل و اسکن ضمیمههای خطرناک را در پیامهای ارسالی و دریافتی ممکن میسازد؛ همچنان که اکنون شرکتهای معتبری نظیر مکآفی، بستههای امنیتی را عرضه میکنند که شامل چندین نوع برنامهی مکمل حفاظتی در برابر ویروس، اسپم، ورم و حملات فیشینگ است. کارشناسان اعلام میکنند از آن جا که اغلب نرمافزارهای امنیتی پیشرفته برای تشخیص امکان آلوده شدن سیستم رایانه، عملکرد فعلی کدهای مخرب را مورد بررسی قرار میدهند، به تاخیر انداختن بروزرسانی این نرم افزارها، آنها را در خطر قرار میدهد، همچنین آگاهی نسبت به تنظیم ویژگی بروزرسانی نرمافزار حائز اهمیت است؛ برخی ازبرنامهها امکان انتخاب یک فاصلهی زمانی میان بروزرسانیهای معمولی را میدهند که در اکثر نرم افزارهای امنیتی، یافتن این تنظیم آسان است. اکثر بستههای امنیتی مشهور امکان برنامهریزی برای اسکن کامل سیستم را به منظور شناسایی نفوذ گران میدهند، اگرچه این اسکن زمانبر خواهد بود اما باید به موقع انجام شود تا امکان تشخیص و حذف ویروسهای آسیب زننده و spywareهایی که اطلاعات شخصی را به سرقت میبرند را داشته باشیم؛ یکی از عملکردهای معمول و مطمئن، اجتناب از کلیک بر روی لینکهای ایمیلهای دریافتی است، بنابراین باید همیشه آدرس یک وب سایت را در یک صفحهی جدید مرورگر باز کرد؛ این اقدام احتیاطی ما را از خطر حملات فیشینگ مصون خواهد کرد. بر اساس این گزارش یکی دیگر از موارد مورد احتیاط استفاده از مرورگر اینترنتی مطمئن است، به عنوان مثال مرور گر IE6 مایکروسافت هدف حملات زیادی قرار گرفت زیرا هکرها با آگاهی از این که 90 درصد کاربران اینترنتی از این مرورگر استفاده میکنند، انواع برنامههای مخرب خود را بر اساس ضعفهای امنیتی این مرورگر طراحی میکردند. البته اکنون مرورگر IE 7 با ویژگیهای امنیتی ارتقا یافته و ویژگی آنتی فیشینگ آن تا حدودی این مشکل را برطرف کرده است. در کنار استفاده از نرمافزارهای امنیتی و هوشیاری به هنگام انجام داد و ستدهای تجاری آنلاین، باید مراقب اطلاعات اعتباری خود باشیم، برای این کار باید از خدمات کنترل اعتبار استفاده کرد تا اطمینان حاصل کنیم هدف دزدان اطلاعات قرار نگرفتهایم. یک سرویس کنترل اعتبار میتواند به محض مشاهدهی هر معاملهی مشکوک که ممکن است اطلاعات اعتباری را تحت تاثیر قرار دهد، اعلام میکند. موضوعات
پیوندهای روزانه
پیوندها
لوگو
آمار وبلاگ
|
||||||